پس از شرایط سختی که جامعۀ عراق از آغاز دهۀ هشتاد با آن روبرو بود، برخی بعید می دانند که هنوز سینمایی در بغداد وجود داشته باشد که فیلم های خود را برای علاقه مندان به نمایش بگذارد.
پیش از دهۀ هشتاد، سینما دوران زرین خود را در بغداد و دیگر استان های عراق پشت سر می گذاشت و رفتن به سینما برای تماشای فیلم، گردش کوتاهی بود که شور و شادی را بر می انگیخت.
علاقه مندان سینما فقط به نوجوانان و جوانان محدود نمی شدند؛ بلکه تمام خانواده ها، به ویژه در عصر روزهای پنج شنبه و آدینه به سینما می رفتند. برخی از خانواده ها نیز بعضی از سینماها را بر بقیه ترجیح
می دادند. بعضی از سینماها نیز با کیفیت فیلم هایی که به نمایش می گذاشتند از دیگر سینماها متمایز می شدند. به طور مثال سینما «النصر» برای یک مدت طولانی فیلم های عربی را بیشتر از فیلم های دیگر نمایش می داد. اما در حال حاضر دوران زرین سینما به سر رسیده است و همگان خواستار نجات سینما و بازگرداندن رونق گذشته به آن می باشند.
در بازدیدی که از خیابان السعدون، واقع در مرکز پایتخت که بیشتر سینماهای بغداد در آن قرار دارد داشتیم، به سینما اطلس رفتیم. این سینما از معدود سینماهایی است که هنوز باز می باشد. صاحب این سینما بسیار خشمگین بود و در آغاز نمی خواست با ما گفت و گو نماید؛ اما به هر روی گفت: «در نظر بگیرید که قیمت بلیت 2500 دینار و میانگین تماشاگران، روزانه 50 نفر است. این در حالی است که این سینما بیش از 1500 نفر ظرفیت دارد. صاحب سالن نیز ماهیانه دو میلیون و پانصد هزار دینار از من می خواهد. با توجه به قطع مداوم جریان برق، بهای بنزینی را هم که برای راه اندازی موتورهای برق پرداخت می شود باید به این مبلغ افزود.»
صاحب این سینما که نخواست نامش فاش شود، افزود: «فروش بلیت و نمایش فیلم از ساعت 10 صبح تا 2 بعد از ظهر ادامه دارد. ما هم اکنون فقط فیلم های قدیمی را به نمایش می گذاریم و با خرید فیلم های جدید دست به ریسک نمی زنیم. یک مرتبه فیلمی به نام خون آهو را به مبلغ ده هزار دلار خریداری کردیم که به دلیل عدم حضور تماشاچی با شکست روبرو شد. ما با مشکلات زیادی دست و پنجه نرم می کنیم و هیچ کس توجهی به ما ندارد.»
«فلاح عبود»، مدیر سینما «سمیر امیس» نیز اظهار داشت: «این سینما بیش از 1800 نفر ظرفیت دارد، اما تعداد تماشاچیان آن از 25 نفر فراتر نمی رود. بهای بلیت 3 هزار دینار است و ما بیش از این نمی توانیم این مبلغ را کاهش دهیم. این در حالی است که من در سفری که به برخی از کشورهای همسایه داشتم، مشاهده کردم که بهای بلیت سینما چندین برابر این مبلغ است. اما چه کار می توان کرد؟ ما درهای سینما را به روی مردم باز گذاشته ایم و در انتظار بهبود اوضاع هستیم.»
وی در ادامه گفت: «از مجموع چهل سینمای بغداد، در حال حاضر فقط هفت سینمای سمیر امیس، اطلس، النجاح، السعد ون، الخیام، الشرق و غرناطه فعالیت دارند و بقیه بسته شده اند. در استان های دیگر نیز، آنطور که من می دانم، جز در منطقه کردستان هیچ سینمای فعالی وجود ندارد.»
یکی از کارکنان سینما «النجاح» نیز در خصوص مشکلات خودشان اظهار داشت: «ما ماهیانه 15 میلیون دینار به دولت و دویست هزار دینار نیز به عنوان مالیات بلیت پرداخت می کنیم که این برای ما بسیار سنگین است. راه حل خروج از این تنگنا این است که سینماها زیر نظر وزارت فرهنگ فعالیت نمایند. چرا که این وزارتخانه متولی امور فرهنگی است و کار ما نیز یک فعالیت فرهنگی به شمار می رود.»
اما سرپرست بخش سینمای ادارۀ سینما و نمایش اظهار داشت: «نمایش فیلم در سینماها به اداره ما مربوط نمی شود و ما بر آن نظارت هم نداریم. وظیفۀ اداره ما «تولید» است. یعنی کار ما فقط بر تولید فیلم ها، فروش آن در درون و بیرون عراق، و همچنین دریافت دعوت نامه برای شرکت در جشنواره های بین المللی خلاصه می شود.»
«ایوب عیسی محمد»، یکی از کارگردانان عراقی نیز در خصوص کم توجهی به سینما و افول آن اظهار داشت: «با پیدایش شبکۀ جهانی اینترنت ودستگاه های نمایش دیگر از قبیل «سی دی» (CD) و «دی وی دی» (DVD)، کم توجهی به سینما به یک پدیدۀ جهانی تبدیل شده است. این موضوع بر استقبال از سینما نیز تأثیر منفی بر جای گذاشته است. اما این امر در مورد عراق بسیار زود و در دهۀ هشتاد سده گذشته بروز یافت و شرایط جنگ، به دوری مردم وکاهش استقبال آنها از سینما انجامید. در دهۀ نود نیز محاصرۀ اقتصادی به این موضوع افزوده شد. پس از سال 2003 نیز به دلیل اوضاع نا آرام کشور، سینمای عراق و به ویژه بغداد در حال نابودی بود. هم اکنون نیز نوجوانان بیشتر علاقه مندان به سینما را تشکیل می دهند. به منظور پاسخگویی به خواسته های این قشر، بیشتر فیلم ها نیز فیلم های حادثه ای و پر هیجان می باشند.»
ایوب عیسی محمد در خصوص پیشرفت و پویایی دوبارۀ سینما نیز پیشنهاد داد که سازمان های دولتی به صاحبان سینماها وام بدهند. وی گفت که نهادهای فرهنگی باید از طریق تدارک گردش های دانشجویی، به ویژه در دانشکده هایی مانند دانشکدۀ هنرهای زیبا و دانشکدۀ رسانه ها، سازمان های آموزشی را برای رفتن به سینما تشویق نموده و آن را گسترش دهند. او همچنین تأکید کرد که نسل های کنونی با سینما و فضای آن هیچ گونه آشنایی ندارند.
وی افزود که می توان با برپایی جشنواره ها و همایش های ادبی، هنری، و علمی در سینماها، به بهره گیری از سالن های سینما جلوۀ دیگری بخشید. این امر درآمد خوبی را نیز برای صاحبان سینماها در پی داشته و موجب ترویج سینما نیز می شود.
-
خواهشمندیم نظرتان را درباره مقاله فوق با ما در میان بگذارید تا ما بتوانیم کیفیت این سایت اینترنتی را بهبود ببخشیم.
- شیوه نامۀ بیان دیدگاه ها در موطنی




