عمادیه، یا آنگونه که در زبان کردی نامیده می شود «امیدی»، شهر کوچک آرامی است که بر شانه های کوهسارانی قرار گرفته است و آب و هوایش، باغستان هایش، و خرابه های تاریخی آن این شهر را در گرمای کشندۀ تابستان به مرکز گردشگری عراق تبدیل می نماید.
امیدی که حدوداً در 460 کیلومتری شمال بغداد و در مرز عراق- ترکیه واقع شده است، بر فراز منطقه ای صخره ای حدود 1,000 گام بالاتر از سطح زمین قرار دارد. پنج روستای کانی ماسی، بامرنی، سرسنگ، دیرلوک، و جمانکی که در مجموع بیش از 100,000 نفر جمعیت دارند، شهر امیدی را در بر گرفته اند.
عمادیه در تاریخ بلند مدت و باستانی خود نام های گوناگونی مانند: امات، اماتی، آفاهی میدیا، آشب، و امیدی داشته است. آنگونه که محمد عبدالله امیدی، پژوهشگر، می گوید که نام هایی مانند امات و یا اماتی با توجه به مدارک تاریخی پیشینۀ بیشتری دارند. وی این نام ها را در یک سنگ نوشتۀ آشوری که پیشینۀ آن به سال های 810 تا 823 پیش از میلاد می رسد و هم اکنون در موزۀ انگلستان به عنوان اثر شمارۀ 110 نگهداری می شود، پیدا کرده است.
محمد عبدالله امیدی، پژوهشگر، تشریح کرد: «عمادیه در زمان پادشاه کیبداخ در 330 سال پیش از میلاد به نام آفاهی میدیا که به معنای پایتخت مادها نام دارد ، نیز نامیده می شود. به نقل از یاقوت الحموی، برخی مراجع تاریخی نشان می دهند که در دورۀ اسلامی بود که این شهر به بزرگداشت نام عمادالدین الزنکی که در سال 537 هجری به بازسازی آن همت گماشت، عمادیه نامیده شد.»
در سال 740 هجری این شهر به زیر سلطۀ پادشاهان کرد در آمد و به پایتخت امیرنشین کردی بهدینانی تبدیل شد. این حکومت تا سال 1842 میلادی پس از آنکه به زیر سلطۀ حکومت عثمانی رفت، ادامه داشت. با تشکیل کشور مستقل عراق،عمادیه نیز در سال 1924 به یکی از بخش های استان موصل تبدیل شد.
در مکان های باستانی عمادیه که شمار آنها بر اساس آمار موجود در دهوک به 34 محل می رسد، به حکومت آشوری ها، مادها، و کردها در دوره های مختلف تاریخ اشاره دارند. با وجود دگرگونی ها و بحران هایی که این شهر به خود دیده است همچنان سرفرازانه از بلندای تاریخ و از دل باغ هایش هر بامداد به پذیرایی از میهمانانش که از استان های گوناگون عراق به آنجا می آیند، از خواب برمی خیزد.
محمد امیدی، پژوهشگر، افزود: «مکان های تاریخی عمادیه به دوره های گوناگون تاریخی باز می گردند. اما مهمترین آنها متعلق به دورۀ پارت ها در سال 148 پس از میلاد است. همچنین مکان های باستان شناسی دیگری همانند ساختمان حکومتی بهدینان، مدرسۀ قوبهان، و گلدستۀ مسجد عمادیه وجود دارند. هر چند برخی از این مکان ها نیازمند محافظت و نگهداری می باشند.»
در چند ماه گذشته با احداث چندین غذا خوری در محوطۀ باز و امکانات رفاهی برای گردشگران، عمادیه شاهد فعالیت های گردشگری قابل ملاحظه ای بوده است.
ایازعبدالله، سرپرست سازمان گردشگری عمادیه، اشاره کرد که طرح هایی برای احیای گردشگری در منطقه در دست می باشند. وی گفت: «در چند ماه آینده طرح های کلان و پیشرفتۀ گردشگری به وسیلۀ بخش خصوصی در این منطقه به اجرا در خواهد آمد. افزون بر این، دو مکان گردشگری دیگر که در آن چند خانواده زندگی می کردند، نیز گسترش یافت و به خانواده ها در ازای تخلیۀ آنها مبالغی پرداخته شد.»
همچنین اسماعیل محمد، فرماندار بخش عمادیه، گفت: «دولت منطقۀ کردنشین طرح هایی را برای گسترش این منطقه در دست اجرا دارد که مهمترین آنها گسترش محدودۀ شهرداری عمادیه است. در حدود 250 هکتار از زمین های جنوب خاوری این شهر برای این منظور در نظر گرفته شدند.»
فرماندار عمادیه افزود: «دانشگاه دهوک طرحی را برای مساحی و نقشه برداری شهر آغاز خواهد کرد. هدف از این طرح که زیر نظر دانشگاه دورتموند آلمان اجرا خواهد شد، تبدیل کردن آن به شهری با ویژگی های مناسب باستان شناسی خواهد بود. هم اکنون تلاش هایی از سوی سازمان های رسمی دولت منطقۀ کردنشین برای در اختیار گرفتن مالکیت ساختمان های تاریخی و باستانی واقع در مرکز این شهر و تبدیل آنها به موزه و مکان های گردشگری در جریان است.»
-
خواهشمندیم نظرتان را درباره مقاله فوق با ما در میان بگذارید تا ما بتوانیم کیفیت این سایت اینترنتی را بهبود ببخشیم.
- شیوه نامۀ بیان دیدگاه ها در موطنی
